Uçak Korkusu Nasıl Tedavi Edilir?

Uçak Korkusu Nasıl Tedavi Edilir? Uçuş fobisi kişinin uçma eylemi ya da düşüncesine karşı şiddetli ve tekrarlayan korku duyması anlamına gelen, en çok rastlanan fobilerden biridir.

UÇAK KORKUSU  NEDİR?

Günümüzde bir yerden bir yere ulaşmak için kullanılabilecek en kolay ve hızlı yöntem hava yolu ile yolculuktur. Arkadaş ve akraba ziyaretleri, tatiller, iş gezileri için çoğumuzun öncelikli tercihi hem daha çabuk hem de daha az yorucu olduğu için uçak ile seyahat etmektir. Ancak uçuş korkusu olan kişiler için böyle bir düşünce bile fazlasıyla rahatsız edici ve korku verici olabilir.

Uçak Korkusu kişinin uçma eylemi ya da düşüncesine karşı şiddetli ve tekrarlayan korku duyması anlamına gelen, en çok rastlanan fobilerden biridir. Uçuş fobisi olan kişiler yalnızca uçma düşüncesiyle bile yoğun bir anksiyete (kaygı) yaşadıkları için genellikle bu eylemden kaçınırlar. Bazı kişilerde hissedilen şiddetli anksiyete duygusu panik ataklara neden olabilir. Uçuş Korkusu kadınlarda daha yaygındır ve genellikle çocukluk çağında ya da 20’li yaşların ortalarında başladığı görülür.

UÇAK KORKUSU FOBİSİNİN NEDENLERİ

Diğer tüm fobilerde olduğu gibi uçuş fobisi de birçok dış etkenin bir araya gelmesiyle oluşan, öğrenilmiş bir korku türüdür ve nedenleri kişiden kişiye değişebilir. Kişinin bilişsel düzeyde hangi uyaranları tehdit olarak algıladığı fobinin gelişip gelişmeyeceği konusunda ayırt edici olabilir. Örneğin uçuş esnasında yaşanan türbülanslar, basınç değişimi nedeniyle oluşan kulak çınlamaları hatta kanamaları kişinin önceden var olan endişeleriyle birleşerek uçma eylemine karşı yoğun bir kaygı yaşamasına neden olabilir.

Kişilerde uçuş fobisine yol açabilecek diğer nedenler;

Stresli deneyimler
Kişilik özellikleri (Kontrolü elden bırakmakta zorluk yaşayan bireyler)
Hava yolu ile seyahat hakkında bilinen yanlış öğretiler
Biyolojik yatkınlık

UÇAK (UÇUŞ) KORKUSU NASIL TEDAVİ EDİLİR?

Uçak (uçuş) fobisi yaşayan kişilerde genellikle yüzleştirme, korku duyulan obje/eylem ile ilgili algıları yeniden yapılandırma ve rahatlama alıştırmaları gibi teknikleri içeren bilişsel davranışçı terapi yöntemleri tercih edilir.

Yüzleştirme terapilerinin geleneksel uygulamalarında psikolog uçma korkusu  olan kişiyi gerçek bir uçağa götürerek korkularıyla yüzleşmesini sağlamaya çalışır. Günümüzde sanal gerçeklik uygulamaları da yüzleştirme terapilerinde tercih edilen ve başarılı olduğu kanıtlanan yöntemlerdendir. Uçuş fobilerinin tedavisinde ilaç kullanımı genellikle başarılı sonuçlar doğurmaz. Uçak korkusu olan kişiler hava yolu ile seyahat etmek durumunda kaldıklarında sakinleştirici ilaçlar ya da alkol ile kendilerini telkin etmeye çalışabilirler ancak bu yöntemler de kalıcı bir iyileşme sağlamaz.

Uçuş korkusundan kurtulmak için hızlı bir yol yok süreç 3 ila 5 ay sürüyor. İşte 13 tavsiye…

1) Seyahati akıllıca seç

Yolcular bugünün internet çağında hangi rota, havayolu ve hatta hangi uçak tipinde uçacağını kontrol etme şansına sahip. 1990’larda bir seyahat acentasını arayıp nereye uçmak istediğinizi söylüyordunuz. Ancak şimdi Travelocity veya Expedia gibi sitelerden size en uygun uçuş planını yapabilirsiniz. Seyahatiniz için en kısa mümkünse non-stop uçuşu ve en büyük uçağı seçin. Uçuş korkusu olan pekçok kişi Airbus A330, A340, A380 veya Boeing 747, 767, 777 gibi büyük, çift koridorlu uçaklarda daha rahat ediyor.

2) Havalimanına erken git ve gözlem yap

Havalimanıdaki bütün uçakların kalkışını izle ve sürecin ne kadar rutin işlediğini gör. Uçak havada gözden kaybolana kadar onu izlemeye devam et sonra dikkatini diğer kalkışa ver. Kendini bu uçakların içinde hayal et ve ne kadar sinirli olabileceğini düşün. Sonra da aslında sıkıcı olabilecek kadar sıradan ve sorunsuz bir uçuşu izlediğini hatırla. Uçağın içinde yolcu olmakla sadece bir gözlemci olmak arasında devamlı rol değiştir. Sonra da gerçekten uçağın içinde olduğunuzda gözlem yaptığınız sıradan anları hatırlayarak rahatlayın.

3) Doğru koltuğu seçin

Eğer business veya first class uçacak kadar şanslı değilseniz oturacağınız koltuklarda çok fazla bacak mesafesi olmayacaktır. Uçuş korkusu olanlar için kapalı bir alan herşeyi daha kötü yapar. Bu yüzden her zaman ön sıra veya çıkış kapısında oturmaya gayret edin, hatta bu koltuklar için daha fazla para ödemekten kaçınmayın. Koridordaki koltukları daha çok öneririm çünkü size ekstra alan duygusu verir. Unutmayın, tek koridorlu uçaklarda arkaya doğru ilerledikçe koltuk mesafesi daralacaktır.

4) Erken kalkın

Bazı kişiler uçuştan önce iyi bir gece uykusunu önerir ancak bunu yaparak muhtemelen uçarken uykunuz gelemeyecektir. Halbuki uçuştan önce mümkün olduğu kadar az uyursanız uçuş sırasında kestirmeniz böylece korkarak geçirdiğiniz süreyi kısaltmanız mümkün olacaktır.

5) Alışılmadık seslere hazırlıklı olun

Her uçuşta iniş takımları veya flap hareketleri gibi tanımadığınız sesleri duyabilirsiniz. Unutmayın ki ister uçak ister araba her makinenin sesi vardır. Eğer uçktan hiç ses gelmezse endişelenmeniz gerekir. Siz uçak mühendisi değilsiniz bu yüzden alışılmadık bir ses duyduğunuzda biri size aksini söyleyene kadar normal olarak nitelendirin.

6) Motor sesini kapatın

Uçuş sırasında pilota motorları kapatın demenizi önermiyorum fakat motor gürültüsünü duymamanız için yapabilecekleriniz var. Uçuş korkusu olan kişiler yolculuk sırasında her türlü sese aşırı duyarlıdır çünkü beyinleri bir sorun olduğunu düşünmeye programlanmıştır ve bunu her türlü sese reaksiyon göstererek kanıtlamaya çalışır. Ses kesen kulaklıklarla bu sorunun üstesinden gelebilirsiniz. Pilot size elektronik aletleri kullanma izni verir vermez hemen gürültüyü engelleyen kulaklıklarınızı takın ve hemen sevdiğiniz bir melodiyi dinlemeye başlayın.

7) Uçuş ekibini izle

Uçaktayken kabin personelini izleyin. Ne kadar güler yüzlü ve kibar olduklarına odaklanın ama en önemlisi çalışırken ne kadar rahat olduklarına dikkat edin. Onların hareketleri size herşeyin ne kadar yolunda olduğunu gösterecektir.

8) Uçağa binmeden önce pilotla konuşun

Eğer mümkünse uçağa binmeden önce pilotunuzla sohbet edin. Kesinlikle utanmayın çünkü pilotlar çok güleryüzlü ve anlayışlı insanlardır. Onun uçaracağı uçakta yolculuk edeceğinizi ve uçuş korkunuz olduğunu ve sizi neyin rahatsız ettiğini söyleyin. Çoğu pilot birkaç dakikasını ayırarak size uçuşla ilgili açıklama yapacaktır. Bir pilottan duymak her zaman rahatlatıcıdır ayrıca sizinle konuşurken ne kadar rahat olduğuna da dikkat edin. Tabi ki bunu yapacağım derken kokpit kapılarını da zorlamayın. Güvenlik önlemlerinin 11 Eylül’den sonra çok daha sıkı hale getirildiğini unutmayın.

9) Türbülanslara hazırlıklı olun

Uçuş korkusu olan bir yolcunun en büyük kabusu türbülanstır. Şu çok küçük bilgiyi asla unutmayın uçaklar hava boşluklarından dolayı düşmez. Bir başka önemli bilgi de pilot türbülans sırasında kemerlerinizi takmanızı herhangi bir risk olduğu için değil yanınızdaki yolcunun üzerine devrilmemeniz için ister.

10) Sakin güzergahları seçin

İnternette türbülans beklenen rotalarla ilgili bilgi bulabilirsiniz. Hangi güzergahların daha az türbülanslı olduğunu (dağlık ve yağmurlu güzergahlar daha fazla türbülans riski içerir) araştırabilirsiniz. Turbulenceforecast.com adlı siteden bu tür bilgilere kolaylıkla ulaşabilirsiniz.

11) Yolculuğu kısaltacak yollar bulun

Eğer oturup endişelenirseniz her dakika saatler gibi gelecektir. Bir dergi-kitap okumak, oyun oynamak, film izlemek gibi yollarla zaman öldürebilirsiniz. Uçak hava boşuklarına girerken sevdiğiniz şeyden zevk alacağınızı düşünmeyin aksi halde daha sinirli olursunuz. Bu yöntem sadece zaman geçirmenin en kolay yoludur.

12) Kalkışı düşünmeyin

Hiçbir şekilde kalkış anının nasıl olacağını düşünmeyin. Ne kadar endişeli olursanız beyniniz kötü senaryolar hazırlama konusunda o kadar üretken olacaktır. Uçuşun kendisi dışında kesinlikle hiçbir şeye konsantre olmayın.

13) Sık uçun

Korkunuzun üzerine gidin böylece yok olduğunu göreceksiniz. Vaktiniz ve paranız varsa sık uçmaya gayret edin. Ilk başta zorlanabilirsiniz ama daha çok uçtukça korkunuz da ortadan kalkacaktır. Ayrıca yeni yerler görecek ve hayattan daha çok zevk alacaksınız.